Xuân về trên Đỉnh Bình Yên * Phan Công Tôn

26 Tháng Mười Hai 201112:00 SA(Xem: 23718)

Xuân về trên Đỉnh Bình Yên

 Phan Công Tôn

pct1-large-content

 Tác giả và cây Magnolia trước nhà ở WVC mùa Xuân 2011

(LTS: Phan Công Tôn là bậc huynh trưởng của BTX&THĐ chúng ta. Bài viết thật là cô đọng

về một cuộc đời nổi trôi và thật đúng lúc khi nhu cầu hiểu biết về Tiểu Bang Utah

trong bầu không khi sôi động của mùa bầu cử tại Hoa kỳ)


Tôi là một cựu quân nhân, từng phục vụ 15 năm rưỡi trong Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa. Sau khi miền Nam bị Việt Cộng cưỡng chiếm vào ngày 30 tháng 4 năm 1975, tôi bị đưa đi “tập trung cải tạo” gần 10 năm từ Nam ra Bắc. Sau khi được thả ra khỏi tù vào cuối 1984, tôi đã tìm cách vượt biên trong 2 năm liền. Ba lần đầu tại Vũng Tàu, Gò Công và Cần Thơ bị thất bại; lần thứ tư được thành công, từ Rạch Giá đến Thái Lan trong tháng 1 năm 1987. Từ tháng 8/1987 được sang định cư và sống tại tiểu bang Utah từ đó cho đến bây giờ.

Hơn 24 năm sống ở đây, qua sự quan sát và phối hợp với ý kiến của nhiều người quen và bạn bè, tôi tổng hợp lại để có một nhận xét: dù ở trong vùng kết hợp bởi núi và sa mạc nhưng Utah có một cảnh trí rất hùng vĩ và nên thơ qua bốn mùa; các thành phố thì không quá lớn, không quá ồn ào, phức tạp mà rất tươm tất và sạch sẽ. Đặc biệt người dân ở đây rất lịch sự, hiếu khách, thích giúp đỡ người khác; họ rất vui vẻ, hiền lành và rất dễ thương …

Khi tôi đi chơi ở các tiểu bang khác, trong khi nói chuyện với bạn bè hoặc người ở địa phương đó về Utah, rất ít người biết Utah ở đâu và như thế nào? Nhưng nếu nhắc tới “Đạo Mormon ĐaThê” thì hầu như ai cũng biết vì đã từng nghe nói đến … Đây là cái đặc điểm trong việc “nhận diện” được tiểu bang mà tôi đang sống! Nhân dịp này, tôi muốn giới thiệu vài vấn đề liên quan đến Utah, đặc biệt là trình bày một vài nét đặc thù “có một không hai” của tiểu bang này.


- Tại sao có cái tên Utah?

Cái tên Utah được bắt nguồn từ ngôn ngữ của thổ dân Da Đỏ “Ute”. (Ute có nghĩa là “những con người của vùng núi”).

Cho tới năm 1847, Utah là vùng lãnh thổ của Mexico. Sau khi cuộc chiến tranh Hoa Kỳ-Mexico kết thúc, Hiệp Ước Guadalupe Hidalgo được ký kết vào ngày 2 tháng 2 năm 1848, từ đó Utah bị sát nhập và trở thành lãnh thổ của Hoa Kỳ.

- Vị trí của Utah: Phía Bắc giáp TB Idaho và Wyoming, phía Đông giáp TB Colorado, phía Đông Nam giáp TB New Mexico và phía Nam giáp TB Arizona. Các bạn hãy hình dung tiếp: phía Tây của Utah là TB Nevada và phía Tây của Nevada là TB California.

Từ Salt Lake City (thủ phủ của Utah) lái xe theo Freeway I-15 South xuống Las Vegas (Nevada) tốn khoảng hơn 6 tiếng và đến Nam Cali khoảng 12 tiếng.

- Dân số Utah: 2,763,885 người (năm 2010), 95.01% da trắng, 1.32% da đen, 1.69% da đỏ, 2.40% gốc Á Châu. Người Việt có khoảng 8 ngàn. Utah có mật độ dân cư thấp nhất Hoa Kỳ (11 người/1km2).

- Cao độ: Độ cao trung bình: hơn 3,650m so với mặt nước biển. Tại vùng Đông Bắc có dãy núi Uinta, chạy theo hướng Đông Tây có độ cao hơn 3,950m, trong dãy núi này có đỉnh King Peak cao 4,123m.

- Khí hậu và thời tiết: Phần lớn diện tích Utah có khí hậu hoang mạc và khô cằn vì bị chận bởi dãy núi Wasatch ở phía Đông nên các luồng không khí ẩm khó vào nội địa. Lượng mưa chính bắt nguồn từ các cơn bão Thái Bình Dương diễn ra từ tháng 10 đến tháng 4. Mùa Hè, miền Đông và Nam nẳm trong tầm ảnh hưởng gió mùa từ vịnh California thổi vào. Mùa Đông, tuyết rơi khắp nơi trừ miền Nam. Vùng St. George (miền Nam) lượng tuyết chỉ có 3 inches mỗi năm, Salt Lake City có 60 inches tuyết mỗi năm, riêng vùng núi Wasatch Range, lượng tuyết tới 500 inches mỗi năm. Tuyết ở Utah rất đặc biệt: khô và xốp, thích hợp cho các môn thể thao mùa Đông và rất lý tưởng cho việc trượt tuyết. Utah có những Ski Resorts nổi tiếng không những trên nước Mỹ mà cả thế giới và đó là lý do Utah đã được chọn để tổ chức Thế Vận Hội Mùa Đông năm 2002.

- Địa hình: ở miền Nam, các bãi đá sa thạch (nằm trong các Công viên Quốc gia) tạo thành các vòm, đỉnh, dốc, cầu đá vô cùng đa dạng và độc đáo.

Phía Bắc của TB Utah là Hồ Muối Lớn (Great Salt Lake): đây là hồ muối rộng nhất của Tây Bán Cầu, rộng thứ 4 trong các hồ kín trên thế giới và là hồ rộng thứ 37 trên Trái Đất. Hồ có tổng diện tích mặt nước là 4,400 km2, hồ có chiều dài khoảng 120.7 km và chiều rộng 56.3 km.

Hồ có độ mặn cao hơn nước biển.


Vài điểm chính về lịch sử “Đạo Mormon”: 

“Đạo Mormon” là một cách gọi nôm na và không chính thức. Đúng ra phải gọi một cách chính danh là:

“Giáo Hội các Thánh Ngày Sau của Chúa Giêsu Kitô”

(The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints)

 Mặc dù tôi không phải là tín hữu của Đạo Mormon nhưng vì sống tại TB Utah này hơn 24 năm, qua quan sát và tìm hiểu thêm, tôi xin trình bày một số vấn đề liên quan đến tôn giáo này:


- Đạo Mormon được Tiên Tri (Prophet) Joseph Smith lập ra ngày 6 tháng 4 năm 1830 ở tỉnh Palmyra, New York. (Tiên Tri Joseph Smith sinh năm 1805 ở Vermont, có 27 người vợ). Ông di chuyển nhà thờ của ông tới Ohio, tới Missouri rồi tới Illinois (lý do: người ta coi giáo phái Mormon là tà giáo nên bị nhiều Tiểu Bang ở miền Đông ngược đãi và đánh đuổi).

Tại Illinois, Tiên Tri Joseph Smith và em ông là Hyrum bị giết vào ngày 27 tháng 6 năm 1844. Sau đó Tiên Tri Brigham Young lên kế vị, cùng với các người tiền phong (The Mormon Pioneers) đã đưa đạo Mormon về miền Tây (gồm Utah, California, Nevada, Arizona, Idaho và Wyoming).

Đạo Mormon đến Utah vào ngày 24 tháng 7 năm 1847. Trong 22 năm sau đó, khoảng hơn 70 ngàn tín đồ Mormon đến vùng đất này. Trụ sở chính của Đạo Mormon đặt tại Salt Lake City (thủ phủ của Utah).

- Đạo Mormon là tôn giáo lớn xếp hàng thứ 4 tại Hoa Kỳ (gồm 6 triệu tín đồ) và khoảng 14 triệu tín đồ trên toàn thế giới. Tại Utah, có khoảng 61% dân số theo đạo Mormon.

- Từ khởi thủy, Đạo Mormon cho phép đa thê. Do đó TB Utah bị từ chối không được gia nhập vào Liên Bang, cho mãi tới năm 1890 Hiến Pháp của TB Utah mới cấm đa thê, và TB Utah đã được chính thức gia nhập vào Liên Bang ngày 4 tháng 1 năm 1896 trở thành Tiểu Bang thứ 45 của Hoa Kỳ.


Mặc dù chính thức cấm đa thê, nhưng trên thực tế đang có khoảng 10 ngàn người sinh sống trong các khu cách biệt với thế giới bên ngoài, đặc biệt trong các vùng xa xôi hẻo lánh: vùng biên giới giữa các tiểu bang Utah, Colorado, Arizona và Texas … Những “cộng đồng ly khai” này sống chui lủi và không hợp pháp vì họ vẫn theo đa thê.

Họ tự cho mình là những tín đồ của đạo “nguyên thủy/chính thống” (Fundamentalist) và họ lấy tên là: “Fundamentalist Church of Jesus Christ of Latter-day Saints”.

Để phân biệt với tín đồ đạo Mormon cấm đa thê, qua truyền thông, đặc biệt là báo chí, người ta dùng những chữ ngắn gọn FLDS để chỉ các nhóm Mormon đa thê này.

Nhân dịp này, tôi xin giới thiệu hai câu chuyện đã xảy ra tại Utah. Đây là những câu chuyện tiêu cực có thật, đã và đang gây chấn động và làm xôn xao dư luận:

 

- Chuyện cô Elizabeth Smart bị bắt cóc.

Khoảng từ 2 đến 3 giờ sáng ngày 5 tháng 6 năm 2002, cô Elizabeth Smart (14 tuổi) đang ngủ với cô em gái (9 tuổi) tại phòng ngủ nhà mình, bị một người đàn ông đột nhập vào buồng ngủ dí dao vào cổ, cưỡng ép cô rời nhà và bắt đem đi. Hắn đưa cô ta đến một khu đồi vùng Dry Creek Canyon (cách nhà cô khoảng hơn 3 miles), ở đó có một căn lều (giống như cái hầm) mà hắn và người vợ đang sinh sống. Với sự tiếp tay của vợ, hắn làm một nghi lễ cưới giả tạo và sau đó cưỡng hiếp cô ta lần đầu tiên tại đây. Từ đó cô thường bị trói bằng dây thừng, bị ép dùng ma túy hoặc chuốc rượu say hoặc hắn dùng tôn giáo để đè bẹp khả năng phản kháng của cô, cô bị bắt xem phim khiêu dâm và bị cưỡng hiếp 3 hoặc 4 lần trong một ngày. Hắn thường hăm dọa sẽ giết gia đình cô nếu cô tìm cách trốn thoát. Elizabeth bị cầm giữ và giam hãm như một nô lệ tình dục trong một thời gian dài … Mãi đến hơn 9 tháng sau cô mới được tìm thấy và được giải thoát tại thành phố Sandy (Utah).

Sau khi hỏi cung, điều tra, xác nhận, kiểm chứng với tất cả nhân vật liên hệ tới nội vụ thì được biết một số điểm như sau:

- Cô Elizabeth là con của ông bà Ed và Lois Smart, ông bà có 6 người con (4 trai, 2 gái), Elizabeth là người con thứ 2 trong gia đình.

- Người bắt cóc Elizabeth tên là Brian David Mitchell và người vợ đang sống chung tên là Wanda Ileen Barzee. Cả hai người đều nói rằng vào ngày Lễ Tạ Ơn năm 2000, họ nhận được lời Thiên Khải (Revelation): Brian sẽ có tất cả là 7 người vợ.

- Brian sinh ngày 18 tháng 10 năm 1953, đã vướng với ma túy và rượu lúc còn rất trẻ và bỏ học lúc còn ở Trung học.

- Năm 1972 (19 tuổi) lấy vợ, có 2 con nhưng cuộc hôn nhân đứt đoạn.

- Năm 1980 cưới Debbie làm vợ và có thêm 2 con. Brian ly dị người vợ này vào năm 1985. Ngay sau đó, Brian lấy người vợ thứ 3 (Wanda Ileen Barzee, đã ly dị chồng và lớn hơn Brian 6 tuổi).

- Brian là một kẻ vô gia cư, một người thuyết giáo ngoài đường phố (a homeless street preacher), vẫn luôn tự cho mình là tín đồ ngoan của Chúa và tự xưng mình với cái tên “Emmanuel”.

- Tháng 11 năm 2001 bà Lois Smart cùng vài người con (trong đó có cả Elizabeth) ra ngoài phố hỏi thuê một người vô gia cư để làm một số công việc ở nhà (kẻ vô gia cư này rơi đúng vào Brian).

- Brian đi xe bus lên nhà bà Lois Smart ở khu Federal Heights, Salt Lake City. Trong khoảng 5 tiếng đồng hồ, Brian phụ việc hốt lá quanh sân và vườn chung quanh nhà, và phụ sửa mái nhà bị dột với ông Ed Smart (ba của Elizabeth). Đây là dịp duy nhất Brian biết về gia đình Smart.

- Tháng 8 năm 2002, cả ba người: Brian, Wanda và Elizabeth rời khu Dry Creek Canyon để xuống Salt Lake City. Khi đi ra đường cả ba đều bận áo chùng màu trắng, riêng Wanda và Elizabeth còn phải trùm đầu và che mặt bằng vải trắng, chỉ để lộ cặp mắt mà thôi.

- Ngày 28 tháng 9 năm 2002 cả ba người có mặt tại Lake Side, California (gần vùng ngoại ô của San Diego County), họ sống trong một cái nhà kéo (trailer) bỏ hoang tại đây.

- Ngày 5 tháng 3 năm 2003 cả ba người rời San Diego County.

- Ngày 12 tháng 3 năm 2003 cả ba người bị phát hiện ở thành phố Sandy, Utah (cách nhà của Elizabeth khoảng 18 miles).

(Vào khoảng tháng 12 năm 2002, Mary Catherine -cô em ngủ cùng phòng đêm Elizabeth bị bắt cóc- nhớ ra và báo cho Cảnh Sát biết rằng “Emmanuel” chính là người đã bắt cóc chị mình). Nhờ vậy lần này cơ quan an ninh đã giải thoát được cho Elizabeth.

- Ngày 18 tháng 3 năm 2003: cả Brian David Mitchell và Wanda Ileen Barzee bị buộc tội với tội danh “bắt cóc gia trọng” và “tấn công tình dục gia trọng”.

- Vụ xử liên quan đến Mitchell và Barzee kéo dài trong 8 năm (từ năm 2003 đến năm 2011). Elizabeth cũng ra tòa nhiều lần như một nhân chứng: lần đầu tiên vào ngày 1 tháng 10 năm 2009.

- Ngày 11 tháng 11 năm 2009: Elizabeth đi Paris, Pháp làm nhiệm vụ truyền giáo (missionary) trong 18 tháng cho “Giáo Hội các Thánh Ngày Sau của Chúa Giêsu Kitô”. Tháng 11 năm 2010 đang làm nhiệm vụ truyền giáo, xin tạm trở về Mỹ để ra làm nhân chứng. Cô chấm dứt nhiệm vụ truyền giáo và trở lại Utah vào mùa Xuân 2011.

- Tháng 3 năm 2011, Elizabeth Smart là một trong 4 phụ nữ được trao tặng giải thưởng “Diane-von Furstenberg Award”, giải thưởng này gồm cả 50 ngàn tiền thưởng; cô dùng số tiền này để bắt đầu thành lập tổ chức “The Elizabeth Smart Foundation” nhằm vào việc giúp đỡ thanh thiếu niên tránh được các vấn đề bạo lực và phục hồi lại sau những biến động vì bạo lực.

“The Elizabeth Smart Foundation” phối hợp chung với tổ chức “radKIDS and Learning for Life” (rad có nghĩa là: Resist Aggression Defensively: chống trả sự tấn công bằng tự vệ) tổ chức các lớp huấn luyện dành cho người lớn trở thành những huấn luyện viên hướng dẫn về “chống trả sự tấn công bằng tự vệ” để dạy cho học sinh ở các trường tiểu học ở West Valley City (Utah) bắt đầu từ tháng 12 năm 2011. Tổ chức radKIDS có trụ sở chính tại South Dennis (Massachusetts). 

- Ngày 25 tháng 5 năm 2011: Tham dự phiên tòa xử Mitchell, Elizabeth là bằng chứng sống, sinh động mà theo đó các công tố viên có thể buộc tội Brian David Mitchell. Elizabeth đã can đảm vượt thắng nỗi đau và sự mặc cảm để đối diện sự thật, ra tòa làm chứng hầu giúp công lý được thực thi cũng như giúp chính cô làm lại cuộc đời.

Những lần làm nhân chứng tại các phiên tòa, Elizabeth đã mô tả và nhận định về con người của Mitchell là: “thông minh, có sự sắp xếp ăn khớp, gian ác, đồi bại, mánh khóe, vụng trộm, nhơ bẩn, ích kỷ, tham lam, chẳng thần thánh gì cả, chẳng tôn giáo gì cả, chẳng gần với Thượng Đế gì cả”.

 Elizabeth chuẩn bị cho năm học cuối cùng tại BYU (Brigham Young University) tại Provo, Utah; dự trù sẽ tốt nghiệp vào mùa Xuân năm 2012 với chuyên đề về “Âm nhạc”.


Qua hơn 8 năm xét xử, các bị cáo liên hệ bị nhận lãnh các hình phạt liên quan đến vụ bắt cóc Elizabeth Smart như sau:

- Ngày 17 tháng 11 năm 2009: tòa tuyên án Wanda Ileen Barzee bị 15 năm tù ở (Được miễn trừ thời gian từ ngày bị bắt đến ngày tuyên án).

- Ngày 25 tháng 5 năm 2011: tòa tuyên án Brian David Mitchell bị tù chung thân. Được chuyển từ nhà giam của Salt Lake County, Utah đến nhà giam Liên Bang ở Tucson, Arizona ngày 14 tháng 9 năm 2011.


- WARREN STEED JEFFS, GIÁO CHỦ FLDS (ĐA THÊ):

Như ở phần đầu tôi đã trình bày, đến năm 1890 Đạo Mormon cấm đa thê thì số tín đồ tự coi mình là “nguyên thủy/chính thống” (vẫn duy trì đa thê) đã tách ra khỏi giáo phái Mormon cấm đa thê. Số tín đồ nguyên thủy này đặt tên cho mình là: “Fundamentalist Church of Jesus Christ of Latter-day Saints” (thường gọi tắt là FLDS). 

 Warren Jeffs sinh ngày 3 tháng 12 năm 1955 tại San Francisco, California nhưng lớn lên trong vùng Đạo Mormon Đa Thê (FLDS) ở Utah. Warren Jeffs là con và cũng là cố vấn của Giáo Chủ Rulon Jeffs, cho nên đến năm 2002 khi Giáo Chủ Rulon Jeffs qua đời (92 tuổi), để lại 20 bà vợ và 60 người con, Warren Jeffs kế vị cha và trở thành Giáo Chủ từ đó.

Đối với các bà vợ của cha mình, ông ta nói với họ: “Các bà cứ sống như thể cha tôi đang còn sống và đang ở buồng kế bên”. Nhưng khoảng tuần sau, ông ta cưới tất cả các bà vợ của cha mình, ngoại trừ hai bà, trong đó một bà là mẹ ruột của mình.

 Đối với các tín đồ đạo Mormon Đa Thê, Warren Jeffs là một người thầy (đã từng là Giám Đốc Học Viện “Alta Academy”), một “nhà tiên tri”, một lãnh tụ tinh thần đáng tôn kính. Nhưng đối với FBI (Cơ quan Điều tra Liên Bang) thì ông ta là một tội phạm quan trọng, một kẻ đồng lõa cưõng hiếp một bé gái 14 tuổi.

Trong tháng 6 năm 2006, ông nằm trong danh sách 1 trong 10 người bị truy nã hàng đầu và được treo giá 100 ngàn Mỹ kim cho ai cung cấp tin tức để bắt được ông ta. 

 Trên cương vị là Giáo Chủ, Warren Jeffs dạy cho các đạo hữu rằng: các tín đồ tận tụy với đạo pháp phải có ít nhất là 3 vợ mới được lên Thiên Đàng. “Một tín hữu càng có nhiều vợ thì càng được gần đến nước Thiên Đàng hơn”.

Nhiều đạo hữu cho biết Warren Jeffs có ít nhất là 78 người vợ, kể cả 24 người 16 tuổi hoặc trẻ hơn. Đặc biệt, một tín đồ tên Fredrick Merril Jessop đã gả 11 người con gái và 2 người cháu của mình cho Warren Jeffs, trong đó có ít nhất 3 người trẻ hơn 15 tuổi! 

Nữ tín đồ thì được giáo dục: muốn lên Thiên Đàng phải chiều chuộng chồng hết mực để được chồng giới thiệu lên.

Không ai được lấy chồng hay cưới vợ mà không do Warren Jeffs sắp đặt, ai tự ý làm sẽ bị khai trừ ra khỏi đạo.

Con gái dù còn nhỏ (13 hoặc 14 tuổi) có thể bị Giáo Chủ gả chồng bất cứ lúc nào, nếu chống lại sẽ bị đưa vào nhà thương điên.

Tín đồ Đạo Mormon Đa Thê (FLDS) khoảng 10 ngàn người sống tại các tiểu bang Utah, Arizona, Texas và British Columbia (Canada). Một số lớn tín đồ sống tại 2 “thành phố anh em” Colorado City (Arizona) và Hildale (Utah).

Họ sống “kín cổng cao tường”, cách biệt với thế giới bên ngoài, cấm xem tivi, cấm nghe nhạc và cấm dùng internet. Phụ nữ thì bận đồ giống như đồng phục (cách may cắt không theo tân thời, rất kín đáo, không được hở hang …), và vẫn sống theo kiểu “chồng chúa vợ tôi”!


* Warren Steed Jeffs bị bắt, ra tòa và bị kết án:

 Ngày 28 tháng 8 năm 2006 vào khoảng 9 giờ tối (giờ Nevada), Warren Jeffs tình cờ bị bắt trong khi đang lái xe trên xa lộ liên bang

I-15 tại vùng Clark County (Nevada). Nói là tình cờ vì cái xe Cadillac màu đỏ mà W. Jeffs đang lái mang bảng số lờ mờ, đọc không rõ nên mới bị cảnh sát xa lộ chận lại. Trên xe có Naomi (một trong những người vợ của ông) và Isaac (người anh em cùng cha khác mẹ với ông).

W. Jeffs mang theo 4 máy vi tính, 16 điện thoại di động, dụng cụ hóa trang (bao gồm 3 bộ tóc giả và 12 cặp kính mát) và 55 ngàn Mỹ kim (tiền mặt). Vợ và người anh em được cho về sau khi bị hỏi cung.

 Warren Jeffs đã được đem ra xét xử qua các phiên tòa tại các tiểu bang Utah, Nevada, Arizona và Texas từ năm 2006 cho đến năm 2011. Với những tội danh: đồng lõa cưỡng dâm, có hành động dâm ô với trẻ em, tấn công tình dục với gái vị thành niên và loạn luân. Với các tội danh như vậy, Warren Jeffs đã bị các tòa án tại các tiểu bang liên hệ phạt từ 5 năm tù ở cho đến chung thân.

Cuối cùng, với phiên tòa chung thẩm tại San Angelo, Texas vào ngày 9 tháng 8 năm 2011; tòa tuyên án: Warren Steed Jeffs bị án tù chung thân, cộng thêm 20 năm và đóng lệ phí phạt 10 ngàn Mỹ kim.

 Có tin đồn Warren Jeffs đã từ nhiệm chức vụ nhưng tin này vẫn chưa được kiểm chứng và xác nhận, do đó cho tới bây giờ (năm 2011), Warren Jeffs vẫn là Giáo Chủ và vẫn điều hành Đạo Mormon đa thê (FLDS).


Trên đây là hai câu chuyện điễn hình liên quan đến vấn đề đa thê tại tiểu bang Utah, nơi tôi đang sống. Rất nhiều người, nhất là ở các tiểu bang khác, khi nói tới đạo Mormon, họ nghĩ rằng đây là ĐẠO ĐA THÊ, do đó qua bài viết này, chúng tôi muốn giới thiệu cho rõ hơn để mọi người phân biệt được:

1. Đạo Mormon chính thức và hợp pháp (đã cấm đa thê từ năm 1890), với chính danh là: “Giáo Hội các Thánh Ngày Sau của Chúa Giêsu Kitô” (The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints).

2. Đạo Mormon Đa Thê (không hợp pháp) có tên là FLDS

(Fundamentalist Church of Jesus Christ of Latter-day Saints).



Những cái cấm rất đặc biệt của Đạo Mormon:

. Đạo Morman cấm tín đồ của mình không được cờ bạc, uống bia, uống rượu, uống cà phê, hút thuốc lá.

Việc cấm này làm cho môi trường trong lành thêm, rất tốt cho mọi người nhất là đối với trẻ em.

. Chính quyền địa phương hạn chế cấp giấy phép cho những dịch vụ vui chơi như các Bar, vũ trường v.v… làm cho các thành phố bớt ồn ào, sôi động, náo loạn. Làm cho đời sống người dân (nhất là về đêm) được yên tĩnh và thanh bình hơn.

. Chính quyền địa phương cấm mở sòng bài và ngay cả việc mua bán vé số.

. Tất cả các tiệm bán rượu đều do chính quyền địa phương đầu tư và trách nhiệm (độ alcohol trong bia không quá 3.5% hoặc 40% độ cho rượu).

- Trách vụ đóng góp của tín đồ Mormon: Mỗi tín đồ đóng góp 10% thu nhập hằng năm cho Giáo Hội. Ngân quỹ này được thu góp và xây dựng để tài trợ sự tăng trưởng và phát triển của Giáo Hội trên khắp thế giới.

 

- Những nơi nên đi xem ở Salt Lake City và vùng phụ cận:

. Salt Lake Temple (Nhà Thờ Mormon ở thành phố Salt Lake):

Đây là Nhà Thờ lớn nhất (diện tích 10 mẫu), đẹp và nguy nga nhất của TB Utah. Làm lễ vỡ đất đầu tiên vào ngày 14 tháng 2 năm 1853 do Giáo Chủ/Tiên Tri Brigham Young chủ tọa. Công trình hoàn thành và mở cửa vào ngày 5 tháng 4 năm 1893. Nhà Thờ với tượng thiên thần Moroni mạ vàng đứng trên chóp đỉnh, đây là biểu tượng quốc tế của Giáo Hội. Trong khuôn viên của Nhà Thờ có thính đường của Ban Hợp Xướng Thánh Giáo Mormon (Mormon Tabernacle Choir) rất lừng danh; ban hợp xướng này (được thành lập từ năm 1947) gồm 360 ca viên và 110 nhạc công. Nhà Thờ này coi như một thắng cảnh có nhiều du khách nhất (trong nước và ngoại quốc). Cảnh trí với bông hoa, cây cảnh tươi đẹp, đặc biệt vào dịp Giáng Sinh, hằng trăm ngàn đèn màu giăng mắc tăng thêm vẻ rực rỡ cho toàn vùng Temple Square.

mxtdby3-large-content

 Salt Lake Temple vào đêm với tượng Thiên Thần Moroni trên chóp đỉnh.


pct_2-large-content

 Tác giả và phu nhân tại Salt Lake Temple Hè 2011


Điểm khác biệt giữa Nhà Thờ Mormon, Tin Lành và Thiên Chúa Giáo: Nhà Thờ Mormon trên đỉnh tháp cao nhất không có Thập Tự Giá, còn Nhà Thờ Tin Lành và Thiên Chúa Giáo thì có Thập Tự Giá trên đỉnh.

. Trung Tâm Hội Họp của Giáo Hội (LDS Conference Center):

Trung Tâm này ở vị trí đối diện với Salt Lake Temple, bên kia đường. Đây là Trung Tâm hội họp vĩ đại của Giáo Hội Mormon dành tổ chức các buổi hội luận có tính cách Quốc Gia và Quốc Tế. Trung tâm này được hoàn tất vào mùa Xuân năm 2000, bên trong có một thính phòng gồm 21,200 ghế ngồi, một nhà xe dưới đất có thể chứa 1,400 xe.

Trên mái nóc bằng được trồng hằng trăm loại cây kiểng. Trung tâm này cũng là nơi có rất nhiều du khách ghé thăm hằng ngày.

. Tòa nhà Lập Pháp (Utah State Capitol):

Sừng sững trên ngọn đồi phía Bắc của trung tâm thành phố Salt Lake, tòa nhà này được xây từ năm 1912 và hoàn thành vào năm 1916. Là tòa nhà Lập Pháp của Tiểu Bang và là nơi đặt văn phòng của Thống Đốc. Tòa nhà được xây bằng đá hoa cương lấy từ hẽm núi Little Cottonwood gần đó. Tòa nhà được nới rộng, tái tạo và tân trang vào năm 2004.

pct3-large-content

Tác giả trước tiền đình Utah State Capitol1987

 

. Tòa nhà Hành Pháp (City-County Building):

Được xây từ năm 1891 đến 1894, ngay tại trung tâm thành phố Salt Lake trên một khuôn viên rộng 10 mẫu. Đây là nơi làm việc của Thị Trưởng và Chính quyền Thành phố.

. EnergySolutions Arena (Sân đội bóng rổ nhà nghề Utah Jazz):

Ngay tại trung tâm thành phố Salt Lake, từ năm 1991 sân này mang tên Delta Center, từ 2006 đến nay đổi thành EnergySolutions Arena. Sân chứa được 19,911 khán giả. Bên hông sân có 2 tượng đồng của hai đấu thủ nổi tiếng của Jazz, đó là John Stockton và Karl Malone.

. Rice-Eccles Stadium (Sân Football của Trường Đại Học Utah):

Vị trí sân trên một khu đồi phía Đông của trung tâm thành phố Salt Lake khoảng hơn 2 miles. Sân này chứa được 46,178 chỗ ngồi. Được tân trang trong năm 1997 và 1998 với chi phí hơn 50 triệu Mỹ kim. Đặc biệt được tổ chức lễ Khai mạc và Bế mạc của Thế Vận Hội Mùa Đông năm 2002.

. Mỏ đồng Kennecott (Kennecott Utah Copper):

Vị trí mỏ đồng: phía Đông Nam của thành phố Salt Lake khoảng 13 miles (Magna). Đây là một mỏ đồng lộ thiên (có hình một cái nón lá lật ngửa) và là một trong những mỏ đồng lớn nhất thế giới. Đã khai thác hơn 107 năm. Từ năm 1992 đến bây giờ (2011) đã có hơn 2.8 triệu lượt người đến thăm.

. Thành phố Park City:

Ở về phía Đông của thành phố Salt Lake khoảng 30 miles. Đây là thành phố lừng danh về trượt tuyết, đã từng được tổ chức Thế Vận Hội Mùa Đông năm 2002. Vùng này có loại tuyết khô và xốp nổi tiếng nên được giới trượt tuyết thế giới đặt cho cái tên “Tuyết tuyệt vời nhất trên hành tinh này” (The greatest snow on earth). Tại Park City có những tụ điểm trượt tuyết (ski resorts) rất nổi tiếng như: Canyons, Dear Valley, Park City Mountain … Hằng năm, thành phố này thường tổ chức: “The Sundance Film Festival”.

austin__slc__park_city__arizona__las_vegas__california_2011_310-large-content

* Thay lời kết:

Hơn 24 năm sống tại thành phố Salt Lake, vì đây là vùng đồi núi nên tôi thường nói đùa với bạn bè là tôi đang ở trên xứ “Bờ Lê Cu”, còn khi văn vẻ hơn tôi gọi vùng này là “Đỉnh Bình Yên” của riêng mình!

Tôi gọi “Bình Yên” quả thật không ngoa khi dựa vào hai yếu tố: thiên nhiên và con người.

Về thiên nhiên: vùng Salt Lake City nói riêng và tiểu bang Utah nói chung, dù không phải là lý tưởng nhưng gần ¼ thế kỷ sống ở đây, tôi chưa thấy điều gì làm cho mình sợ hãi, chán chường hay thất vọng. Mỗi năm có bốn mùa rõ rệt, mùa nào cũng có cái đẹp, cái nên thơ, cái hài hòa, cái dễ thương của nó! Con người ở đây được tận hưởng những ơn phước của Thượng Đế qua thiên nhiên, qua khí hậu, qua thời tiết … Nói chung, Utah chưa từng bị bảo, lụt, động đất hay các loại thiên tai gây ra những thiệt hại nặng nề về vật chất, về con người và về tâm lý!

Về con người: qua hai câu chuyện điễn hình tôi đã trình bày ở phần trên liên quan đến nạn đa thê, nó đã gây ra một số vấn đề nhức nhối và khó xử về con người tại tiểu bang này. Cũng rất may là số người theo đạo Mormon đa thê còn rất ít, vì bị coi là bất hợp pháp nên họ phải sống lén lút và tách rời khỏi cộng đồng có đời sống hợp hiến và bình thường. Hơn 60% dân số của tiểu bang này theo đạo Mormon hợp hiến (cấm đa thê) đã làm cho đời sống và sinh hoạt ở đây rất dễ chịu và thật nhiều thoải mái. Hầu hết bản tính cá nhân của những người Mormon này thật là hiền lành, vui vẻ, tốt bụng, hiếu khách, thích giúp đỡ tha nhân v.v… đó là những cái thật đáng yêu và đáng trân trọng!


Chúng tôi được sống an lành giữa thiên nhiên hài hòa quyện lẫn với tình người chan chứa nơi quê hương thứ hai này, đó là một ân sủng mà Thượng Đế đã ban cho.

Mùa Đông sắp qua đi, với tâm hồn được ngập tràn trong hạnh phúc (cái hạnh phúc mà tôi quan niệm: không phải là được có thật nhiều tiền tài, vật chất mà là những thỏa nguyện được đáp ứng về mặt tinh thần và bởi tình thương yêu).

Và với vòng tay mở rộng

Tôi đang rộn ràng đón đợi …

Xuân Về Trên Đỉnh Bình Yên!


 Phan Công Tôn


 

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn